Draugarnir ķ heišarselinu (2. hluti af 6)

Įšur en greint er frį daušdaga Helga Jónssonar er rétt aš rifja upp lżsingu Helga Einarssonar dóttursonar hans į honum: "Var (Helgi) oršlagšur um allt Sušurland į žeim tķma fyrir aš vera bezti glķmumašur og ķžróttamašur, sem žį var uppi. Žaš er sagt um hann, aš hann hafi stokkiš yfir į eša lęk viš sjóinn, žegar hann kom žreyttur śr barningi og gat ekki lent heima hjį sér, en varš aš ganga nokkuš langa leiš. Hann stökk žetta allt ķ öllum skinnklęšum, eins og hann kom af sjónum, en enginn hefur treyst sér til aš gera žaš sķšan, ekki einu sinni lķtiš klęddur."

Ķ öšrum heimildum kemur einnig fram hversu mikill atgervismašur Helgi hefur veriš. Žį er lķka vert aš hafa ķ huga aš hann hafši kvęnst konuefni sķnu ašeins tępum hįlfum mįnuši fyrir drukknun sķna. Hann var oršinn vel efnašur į žeirra tķma og stašs męlikvarša. Nešranes var myndarbś, en bęrinn stóš nokkurn veginn į sama staš og nśverandi bęr stendur, viš Žverį, rétt um kķlómetra frį žeim staš sem įin sameinast Hvķtį.

Ķ "Annįl 19. aldar", bls. 317-319 segir svo um mįliš: "9. įgśst gekk Helgi Jónsson, bóndi į Nešranesi ķ Stafholtstungum, sušurundir Hvķtį. Žegar hann fór af staš, ętlaši fólkiš aš leggja sig fyrir um mišjan daginn, og sagši hann žvķ, aš hann ętlaši aš skoša slęgjur og koma brįtt aftur og hélt hann į orfi sķnu. Žegar fólkiš vaknaši var Helgi eigi kominn, hugsaši žaš, aš hann vęri farinn aš slį sušur viš įna og gekk sonur hans, Įsmundur, žegar žangaš; hann sį žį föšur sinn hvergi į engjunum, gekk hann žį fram meš Hvķtį upp fyrir Langholtsvaš og žangaš, er heita Höršuhólar, žar er hylur ķ įnni og hringiša ķ hylnum, žar sį hann orf föšur sķns ķ įnni og hafši orfhęllinn eša ljįrinn fest sig viš stein, en föšur sinn sį hann hvergi. Töldu menn vķst aš hann hefši ķ žennan hyl fariš, en hvernig žaš hefur atvikazt vita menn eigi. Um voriš var hann sjóveg į ferš af Brįkarpolli, fékk hann žį ašsvif og féll ķ sjóinn, var hann mjög ašžrengdur, er hann nįšist, og var haldiš aš hann hefši eigi oršiš jafngóšur sķšan. Nś ętlušu menn aš sama mundi hafa aš boriš, og hann annašhvort hafa falliš ķ įna, žegar hann gekk meš henni, eša aš honum hefši komiš einhver rįšleysa. Eigi vita menn aš hann hafi sett nokkuš fyrir sig, enda voru heimilisašstęšur hans ķ öllu tilliti hinar ęskilegustu og 28. jślķ hafši hann kvęnzt ķ sķšara sinn og var žį glašur og kįtur. Helgi var mašur skynsamur og rįšsettur og stilltur vel, nokkuš dulur og žungbśinn ķ skapi, en gat žó veriš glašur og skemmtinn. Hann var dugnašarmašur og žrįtt fyrir alla ómegš sķna oršinn meš efnušustu bęndum ķ Stafholtstungum. Hann var hįr vexti, vel limašur og hinn gjörfulegasti. Hann var einhver hinn mesti atgjörfismašur og svo mikiš karlmenni og svo glķminn og snar, aš žaš er vafalaust, aš hann hefir eigi įtt sinn jafningja ķ Borgarfirši og ef til vill eigi į Sušurlandi. Eitt sinn hljóp hann alvotur eša gegndrepa, svo margir sįu, yfir gröf žį, er var fyrir vestan Keflavķk, var žaš hlaup męlt og var žaš 10 įlnir. Hann mun hafa veriš um fimmtugt.

Ķ "Annįl 19. aldar" er ķ žessu sambandi vķsaš til Žjóšólfs, 19. įrgang, bls. 10. Hin nżja kona Helga hét Halldķs Vigfśsdóttir. Hśn var dóttir hjónanna į Hundastapa ķ Hjörtseyjarsókn, Vigfśs Jónssonar og Steinunnar Ólafsdóttur. Ķ "sįlnaregistrum" kemur fram aš eftir drukknun Helga hafi heimiliš smįm saman leyst upp. Ķ įrslok 1867 var Halldķs 43 įra og kom Einar Kristjįnsson inn į heimiliš sem fyrirvinna, en Įsmundur er skrįšur sem hśsmašur. Ķ įrslok 1868 er Įsmundur dįinn, Halldķs oršin hśskona ķ Stafholti og stjśpbörn hennar komin hingaš og žangaš, utan hvaš Gušrśn varš kona Einars ķ Nešranesi.

(Nęst 3. hluti)

« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband